ارزیابی تطبیقی کارایی ساختار وضوح نظام‌های شناسگر دیجیتالی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری مدیریت فناوری اطلاعات، پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران

2 دکترای تخصصی کتابداری و اطلاع رسانی، استادیار دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

اصلی‌ترین راه‌حلی که برای مشکلات ثبات و یکتایی در حوزه شناسایی اشیاء دیجیتالی در محیط وب ارائه شده است استفاده از شناسگرهای دیجیتالی به جای «یو.آر.ال.» است. پایه اصلی این راه حل در نظام‌های شناسگر دیجیتالی مکانیزمی با نام وضوح است. وضوح، فرآیند ارسال شناسگر مبتنی بر نام به یک سرویس شبکه‌ای (نظام شناسگر دیجیتالی) و در بازگشت دریافت یک یا چند قطعه از اطلاعات جاری مربوط به شئ شناسایی شده، مانند مکان («یو.آر.ال.») آن شئ است. با توجه به اینکه این مکانیزم به عنوان پایه اصلی بخش فنی نظام های شناسگر دیجیتالی شناخته می‌شوند، این نظام‌ها سعی دارند تا با روش‌های مختلف اقدام به پیاده سازی این مکانیزم با کیفت محتوایی و فنی بالا کنند. بر این اساس، ارزیابی کارایی ساختار وضوح نظام‌های شناسگر دیجیتالی در پژوهش حاضر مورد توجه قرار گرفته است. به منظور دستیابی به این هدف، ضمن بررسی این مکانیزم از منظر تئوری اشیاء دیجیتالی، بر مبنای روش ارزیابی روشنگرانه، فرآیندی شامل دو گام طراحی و اجرا شد. در گام اول اقدام به طراحی چارچوب پایه ارزیابی کارایی ساختار وضوح به روش دلفی شد. چارچوب پایه ارزیابی استخراج شده در این گام شامل 9 شاخص کارایی ثبات مفهومی و فنی وضوح، قابلیت‌های همکاری و اطمینان، سرعت و کارایی، مقیاس‌پذیری، وضوح چندگانه، کارکرد اینترنتی و عدم نیاز به نصب است. درگام دوم، با استناد به چارچوب پایه طراحی شده، اقدام به ارزیابی تطبیقی 6 نظام شناسگر دیجیتال مطرح در سطح جهان به روش «تاپسیس» شد. نتایج این ارزیابی نشان داد که نظام‌های «دی.اُ.آی.»، «هندل» و «یو.سی.آی.» دارای انطباق بالا، نظام «پی.یو.آر.ال.» دارای انطباق متوسط و نظام «آ.ر.ک.» دارای انطباق کمی با چارچوب پایه ارزیابی کارایی هستند و نظام «یو.آر.ان.» بدون پیاده‌سازی مشخصی برای مکانیزم وضوح، هیچگونه انطباقی را با این چارچوب پایه ندارد. در تحلیل این نتایج نیز مشخص شد که از مهمترین دلایل کارایی بالای نظام‌های دارای انطباق بالا را می‌توان استفاده از وب پروکسی به عنوان رابط کاربری، استفاده از راهکارهای افزایش‌دهنده سرعت و کارایی از جمله تکثیر و حافظه نهان و پیاده‌سازی مکانیزم وضوح چندگانه معرفی کرد. نتایج این پژوهش می‌تواند توسط پژوهشگران فعال در محیط دیجیتالی و کاربران و مجریان این نظام‌ها مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها